Twin Peaks-model

De financiële crisis heeft de noodzaak blootgelegd om de functionering van de financiële markten, deze van de financiële instellingen en de architectuur van het prudentieel toezicht te verbeteren. De autoriteiten, belast met de financiële regelgeving in België, in Europa en overal ter wereld, hebben lessen getrokken uit de crisis en belangrijke hervormingen doorgevoerd. De Belgische wetgever heeft aldus beslist om de organisatie van het prudentieel toezicht te herzien en de toezichtarchitectuur van de Belgische financiële sector in dezelfde richting te laten evolueren als de hervormingen doorgevoerd in verschillende andere Europese landen.

De wetgever heeft derhalve geopteerd om over te gaan van een geïntegreerd toezichtmodel naar een bipolair model, het zogenaamde "Twin Peaks"-model, teneinde de integratie tussen het micro- en macroprudentieel toezicht te versterken met speciale aandacht voor het systeemrisico. Dit bipolaire model dient, op structureel gebied, gestalte te geven aan de twee hoofddoelen van het financiële toezicht en wordt vanaf 1 april 2011 als volgt uitgevoerd:

  • de Nationale Bank van België is verantwoordelijk voor de handhaving van de macro- en micro-economische stabiliteit van het financiële stelsel. De NBB is derhalve voortaan, naast het macroprudentieel toezicht, eveneens belast met het individuele prudentiële toezicht op de actoren van het financiële stelsel die cliëntengelden mogen aanhouden (het microprudentieel toezicht). De Bank ziet aldus toe op het verzekeren van de financiële soliditeit van de financiële instellingen onder haar controle, dankzij vereisten aangaande solvabiliteit, liquiditeit en de rendabiliteit van deze instellingen in het bijzonder.
  • de FSMA, voorheen de CBFA, behoudt haar traditionele opdracht om toe te zien op de goede werking, de transparantie en de integriteit van de financiële markten alsook om het toezicht uit te oefenen op het onrechtmatig aanbieden van producten en financiële diensten, en breidt haar actieterrein uit naar het relatief nieuwere gebied van het toezicht op de naleving van de gedragsregels waaraan de financiële tussenpersonen onderworpen zijn teneinde een loyale, billijke en professionele behandeling van hun cliënten te waarborgen.

Het Comité voor systeemrisico's en systeemrelevante financiële instellingen, onder het voorzitterschap van de Gouverneur van de Bank en samengesteld uit de leden van de directiecomités van de Bank en de toenmalige CBFA, alsook een lid van de Fod Financiën, dat sinds het derde trimester van 2010 belast was met het toezicht op de zogenaamde "systeemrelevante" financiële instellingen, maakt aldus plaats voor een diepgaande hervorming van de financiële toezichtstructuur in België.

Deze nieuwe structuur werd ingesteld door de wet van 2 juli 2010 betreffende het toezicht op de financiële sector en de financiële diensten, door de wet van 22 februari 1998 tot vaststelling van de organiek statuut van de Nationale Bank van België, en door het koninklijk besluit betreffende de evolutie van de toezichtarchitectuur voor de financiële sector van 3 maart 2011.